Trong gia công CNC, mỗi loại vật liệu như thép, inox, nhôm và gang đều có đặc tính cơ học và khả năng gia công khác nhau. Việc lựa chọn dầu cắt gọt phù hợp đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát nhiệt, giảm ma sát và duy trì chất lượng bề mặt chi tiết. Trong bài viết sau đây, CNC Ánh Kim sẽ hướng dẫn cách lựa chọn dầu cắt gọt tổng hợp và bán tổng hợp theo từng loại vật liệu, giúp doanh nghiệp tối ưu hiệu quả gia công và chi phí vận hành.
Vì sao cần lựa chọn dầu cắt gọt theo vật liệu gia công?
Dầu cắt gọt là dung dịch được sử dụng trong các nguyên công tiện, phay, khoan, taro và mài nhằm làm mát, bôi trơn, hỗ trợ thoát phoi và bảo vệ dao cụ. Tuy nhiên, hiệu quả sử dụng dầu phụ thuộc đáng kể vào đặc tính của vật liệu gia công.
Thép có độ bền cao và thường phát sinh nhiệt lớn trong quá trình cắt. Inox có xu hướng biến cứng khi gia công và dễ gây bám dính lên lưỡi dao. Trong khi đó, nhôm tương đối mềm nhưng dễ hình thành lẹo dao, còn gang thường tạo phoi ngắn, vụn và có nguy cơ gây mài mòn -> Vì vậy khả năng làm mát, bôi trơn, chống ăn mòn của dầu cắt gọt không giống nhau.
Hiện nay, trên thị trường chia làm 2 nhóm dầu cắt gọt được sử dụng phổ biến trong gia công CNC:
Dầu cắt gọt bán tổng hợp: Kết hợp với thành phần tổng hợp và phụ gia chuyên dụng, không chứa dầu khoáng, giúp cân bằng khả năng làm mát và bôi trơn. Phù hợp với nhiều nguyên công tiện, phay, khoan và taro
Dầu cắt gọt tổng hợp: Không chứa dầu khoáng, sử dụng các thành phần tổng hợp và phụ gia để hỗ trợ làm mát, kiểm soát nhiệt và duy trì độ sạch của hệ thống. Có khả năng bôi trơn cho các nguyên công cắt gọt.
Việc lựa chọn đúng loại dầu giúp hạn chế mài mòn dao, giảm nguy cơ lỗi bề mặt, kiểm soát nhiệt và duy trì quá trình sản xuất ổn định.
Hướng dẫn lựa chọn dầu cắt gọt cho từng loại vật liệu
Để lựa chọn dầu cắt gọt hiệu quả, người vận hành cần xác định đặc điểm, tính chất của vật liệu, mức độ gia công và yêu cầu kỹ thuật. Dưới đây là những hướng dẫn cơ bản cho bốn nhóm vật liệu phổ biến trong ngành cơ khí.
Lựa chọn dầu cắt gọt cho Thép
Thép là vật liệu được sử dụng rộng rãi trong sản xuất chi tiết máy, khuôn mẫu và các bộ phận cơ khí. Tuỳ theo thành phần hợp kim và độ cứng, quá trình gia công thép có thể tạo ra lực cắt lớn, nhiệt độ cao và gây mài mòn dao cụ.
Dầu bán tổng hợp phù hợp với gia công thép cacbon, thép hợp kim trong các nguyên công tiện, phay, khoan và taro. Khi lựa chọn dầu cắt gọt cho thép, cần ưu tiên khả năng làm mát kết hợp bôi trơn để giảm ma sát giữa dao và phôi, đặc biệt trong các nguyên công có tải cắt lớn.
Đối với thép có độ cứng cao hoặc nguyên công tạo tải cắt lớn, nên đánh giá thêm khả năng chịu lực cắt áp lực và độ ổn định của dầu ở điều kiện vận hành thực tế.
Lựa chọn dầu cắt gọt cho Inox
Inox hay thép không gỉ là vật liệu có độ bền cao, khả năng chống ăn mòn tốt và được sử dụng phổ biến trong các ngành chế tạo máy, thực phẩm, y tế và công nghiệp. Vật liệu này thường khó gia công hơn do khả năng dẫn nhiệt thấp, độ dẻo cao và xu hướng biến cứng khi cắt. Điều này làm tăng ma sát, nhiệt tại vùng tiếp xúc và nguy cơ lẹo dao.
Ưu tiên dùng dầu bán tổng hợp có hệ phụ gia bôi trơn tốt, phù hợp với gia công khoan, taro và các nguyên công có tải cắt lớn. Với inox 304, inox 316 hoặc các mác inox khó gia công, hiệu quả bôi trơn tại vùng cắt là yếu tố cần được đánh giá kỹ nhằm hạn chế hiện tượng dính phoi và mòn dao.
Lựa chọn dầu cắt gọt cho Nhôm
Nhôm và hợp kim nhôm được sử dụng rộng rãi trong ngành cơ khí chính xác nhờ trọng lượng nhẹ, khả năng dẫn nhiệt tốt và dễ gia công. Tuy nhiên vì nhôm có độ dẻo cao, dễ bám dính lên lưỡi cắt, đặc biệt khi gia công tốc độ cao hoặc thoát phoi không hiệu quả. Hiện tượng này gây ra tình trạng lẹo dao, làm giảm độ bóng và ảnh hưởng đến độ chính xác của chi tiết.
Gia công vật liệu nhôm nên ưu tiên dùng dầu cắt gọt tổng hợp, chuyên dụng khi cần làm mát và duy trì độ sạch bề mặt, hạn chế hiện tượng bám dính.
Lựa chọn dầu cắt gọt cho Gang
Gang là vật liệu thường gặp trong sản xuất thân máy, vỏ hộp số, đế máy và nhiều chi tiết cơ khí công nghiệp. Đặc điểm của gang là khả năng gia công tương đối tốt đối với một số mác, nhưng phoi thường ngắn, vụn và chứa thành phần có tính mài mòn.
Trong quá trình gia công, phoi gang có thể tạo thành bụi hoặc hạt nhỏ, dễ tích tụ trong hệ thống máy và dung dịch tưới nguội. Vì vậy chọn dầu cắt gọt cho gang cần đáp ứng yêu cầu làm mát, chống gỉ và hỗ trợ quá trình lọc, loại bỏ phoi.
Đặc biệt, gang và bề mặt kim loại trong máy có thể bị ảnh hưởng bởi tình trạng ăn mòn nếu dung dịch không được duy trì đúng nồng độ hoặc chất lượng nước pha không phù hợp. Một số nguyên công gia công gang có thể thực hiện theo phương pháp cắt thô, tuỳ thuộc vật liệu dao, thiết bị và yêu cầu sản xuất.
Ưu tiên dùng dầu tổng hợp có khả năng chống gỉ, ít tạo cặn cho ứng dụng cần độ sạch cao, dầu bán tổng hợp là phương án phù hợp khi cần kết hợp bôi trơn trong các nguyên công cắt gọt.
Những sai lầm thường gặp khi lựa chọn dầu cắt gọt
Trong thực tế, việc lựa chọn dầu cắt gọt không phù hợp có thể khiến hiệu quả làm mát bị giảm, bôi trơn không hoạt động, gây mẻ dao, làm phát sinh thêm chi phí vận hành. Một số sai lầm thường gặp bao gồm:
Sử dụng một loại dầu cho mọi vật liệu:
Không phải loại dầu nào cũng đáp ứng tốt yêu cầu gia công thép, inox, nhôm và gang. Mỗi vật liệu có đặc tính khác nhau nên cần kiểm tra phạm vi ứng dụng trước khi sử dụng, đặc biệt với các loại dầu đa vật liệu.
Không chú ý đến nồng độ dầu:
Pha dầu quá loãng có thể làm giảm khả năng bôi trơn và chống gỉ. Ngược lại nồng độ quá cao có thể gây tạo bọt, để lại cặn hoặc tăng mức tiêu hao. Cần kiểm tra nồng độ định kỳ bằng khúc xạ kế và sử dụng hệ số hiệu chỉnh theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
Bỏ qua điều kiện vận hành thực tế:
Cùng một loại vật liệu nhưng nguyên công tiện, phay khoan hoặc taro có yêu cầu bôi trơn khác nhau. Ngoài ra, áp lực tưới nguội, tốc độ gia công và chất lượng nước pha cũng ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng dầu.
Tư vấn lựa chọn dầu cắt gọt phù hợp tại CNC Ánh Kim
Việc lựa chọn dầu cắt gọt cần được xem xét đặc điểm trên máy CNC, nguyên công và điều kiện vận hành. CNC Ánh Kim cung cấp các giải pháp dầu cắt gọt phục vụ nhu cầu gia công cơ khí, với các dòng sản phẩm tiêu biểu như:
VN 28-45A: Dòng dầu bán tổng hợp, có khả năng bôi trơn và chịu cực áp, phù hợp với nhiều nguyên công gia công thép, inox, nhôm và gang
VN 28-82A: Dầu tổng hợp chuyên dụng cho nhôm và hợp kim nhôm, hỗ trợ làm mát, bôi trơn và duy trì chất lượng bề mặt.
VN 28-85A: Dòng dầu tồngg hợp sử dụng trọng gia công CNC, hỗ trợ làm mát, bôi trơn, chống gỉ và duy trì quá trình gia công ổn định trên các vật liệu phù hợp.
Bên cạnh cung cấp sản phẩm, CNC Ánh Kim triển khai dịch vụ hỗ trợ trực tiếp tại nhà máy, bao gồm khảo sát điều kiện gia công, tư vấn lựa chọn dầu, hướng dẫn pha dầu, thử nghiệm thực tế và theo dõi chất lượng dung dịch trong quá trình sản xuất.
Nếu doanh nghiệp đang gặp tình trạng dầu làm mát kém, dao nhanh mòn hoặc chưa lựa chọn được dầu cắt gọt phù hợp với vật liệu gia công, hãy liên hệ ngay CNC Ánh Kim để được tư vấn, khảo sát và hỗ trợ thử nghiệm trực tiếp tại xưởng.
☎️ Hotline: 0886 113 609
🌐 Mua hàng trực tiếp tại: cncanhkim.com
📍Địa chỉ văn phòng: 1737/7/3/20 Quốc Lộ 1A, KP2, P. Tân Thới Hiệp, TP. HCM
📍Địa chỉ nhà máy: Đường NH15, Khu 6, Phường Thới Hoà, TP. HCM.
📘 Catalouge về dầu: https://cncanhkim.com/download-catalogue/?catalogue_flipbook=18908
